Təqvim
İlk dəfə olaraq “Azərbaycanca – özbəkcə, özbəkcə – azərbaycanca” lüğəti işıq üzü görüb. ( +FOTO=3 )
14 avqust 2019 - 17:27

Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin layihəsi ilə ilk dəfə olaraq “Azərbaycanca – özbəkcə, özbəkcə – azərbaycanca” lüğət hazırlanmış və nəşr olunmuşdur.

Layihənin reallaşmasında Azərbaycan və Özbəkistanın Milli Elmlər Akademiyalarının dilçilik institutları, hər iki ölkənin bu sahədə alimləri yaxından iştirak emişlər.

Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin bir çox layihəsində olduğu kimi bu lüğətin də nəşrində Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi öz dəstəyini göstərmişdir.

Qeyd edək ki, yeni nəşr olunan bu lüğətdə ümumilikdə 23 minə yaxın söz və ifadənin qarşılıqlı tərcüməsi verilmiş, hər iki dildə istifadə olunan əlifbada hərflərin transkripsiyası xüsusi cədvəldə öz əksini tapmışdır.

Layihənin rəhbəri eyni zamanda önsözün müəllifi Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin direktoru Samir Abbasov, tərtibçi müəlliflər isə AMEA-nın Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun “Tətbiqi dilçilik” şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor İsmayıl Məmmədli, “Beynəlxalq Mahmud Kaşqari”, habelə “Azərbaycanın yaxın dostu” mükafatları laureatı, özbək ədəbiyyatşünas, dilşünas Babaxan Məhəmməd Şərif, filologiya elmləri doktoru, professor Almaz Ülvi Binnətova, şərqşünas-filoloq Şahista Kamranlıdır.

Nəşrin  rəyçiləri AMEA-nın Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun direktoru, AMEA-nın həqiqi üzvü, professor Möhsün Nağısoylu, Özbəkistan Elmlər Akademiyası Dil, Ədəbiyyat və Folklor İnstitutu “Lüğətşünaslıq” şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri namizədi, dosent Abduvahab Mədvəliyev, elmi məsləhətçilər isə  AMEA-nın vitse-prezidenti, AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun direktoru, AMEA-nın həqiqi üzvü İsa Həbibbəyli, Əlişir Nəvai adına Daşkənd Dövlət Özbək dili və Ədəbiyyatı Universitetinin rektoru, professor Şuhrat Siracəddinovdur.

Redaksiya heyətində Azərbaycan və Özbəkistandan bir sıra tanınmış alimləri  ̶  AMEA-nın Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunda “Terminologiya” şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor Sayalı Sadıqova, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, ədəbiyyatşünas Sona Vəliyeva, filologiya elmləri namizədi, Əlişir Nəvai adına Daşkənd Dövlət Özbək dili və Ədəbiyyatı Universitetinin dosenti Gülbahar Aşurova, filologiya elmləri namizədi, dosent Şahina İbrahimova, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Kərimulla Məmmədzadə iştirak etmişlər.

Qeyd edək ki, Lüğət Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun Elmi Şurasının 18 yanvar 2019-cu il və Özbəkistan Milli Elmlər Akademiyasının Ədəbiyyat, Dil və Folklor İnstitutunun Elmi Şurasının 12 aprel 2019-cu il qərarları ilə nəşr olunub.

Önsözdə qədim, zəngin, ortaq tarixi köklərə malik Azərbaycan və Özbək mədəniyyətlərinin bəşər sivilizasiyasına böyük töhvələr verdiyi, Şərq elmini, ədəbiyyatını, incəsənətini, ümumilikdə dünya mədəniyyətini zənginləşdirdiyi qeyd olunur.

Azərbaycan və Özbək xalqlarının tarixləri, mədəniyyətləri ortaq bir kökə malik olduğu kimi, bu iki xalqın dili də eyni kökə əsaslandığı vurğulanır. Qeyd olunur ki, fərqli tarixi inkişaf yolu keçmələrinə baxmayaraq bu iki dilin kökü, özəyi, anası ümumi türk dilidir. Azərbaycan və özbək dilləri türk dilləri ailəsinin oğuz və qarluq dil qruplarına aid olunduğu qeyd olunan önsözdə Azərbaycan və Özbək dilləri arasında daha güclü, qüvvətli bir körpü qurmaq məqsədilə yeni bir ümumişlək lüğətin nəşrinin əsas məqsəd olduğu vurğulanır. 

Qeyd olunur ki, “Azərbaycanca – özbəkcə, özbəkcə – azərbaycanca” lüğəti tarixdə ilk dəfə olaraq işıq üzü görür və bu məqsədlə hər iki ölkənin dilçilik sahəsində mütəxəssisləri  ciddi səy göstərmişlər.

Nəşrdə yazılır ki, qardaş xalqlar olan Azərbaycan və Özbək xalqları arasında mədəni, elmi, ədəbi əlaqələrin daha da güclənməsinə töhfə olacaq bu layihə “Azərbaycanca – özbəkcə və özbəkcə - azərbaycanca” adlı lüğət ilk iş olsa da, onun ərsəyə gətirilməsində bir çox lüğətlərə nəzər salınıb, yeri gəldikcə istifadə də olunub və buna görə də nəşr zamanı isitfadə olunmuş digər lüğət müəlliflərinə də xüsusi minnətdarlıq ifadə edilib.

Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzindən verilən məlumata görə “Azərbaycanca – özbəkcə və özbəkcə - azərbaycanca” adlı sözlüyün Azərbaycanda və Özbəkistanda elm ictimaiyyətinin iştirakı ilə geniş təqdimat mərasimlərinin keçirilməsi də planlaşdırılır. 

Sosial şəbəkələrdə paylaş:
Kateqoriya:
QHT
Gülağa Tənha 2 iyul 17:00, 02 iyul 2020
Gülağa Tənha "Qızıl yarpaq, Tənha səs" ifa edir: Əməkdar artist Elza Seyidcahan14:00, 01 iyul 2020
Gülağa Tənha " Tənhanın öz dərdi var ! " ifa: Xalq artisti İlham Əsgərov18:00, 30 iyun 2020
Gülağa Tənha "Qızıl yarpaq, Tənha səs" ifa edir Xalq artisti Canəli Əkbərov13:00, 29 iyun 2020
Gülağa Tənha "Qızıl yarpaq, Tənha səs" müsabiqə (anons və I hissə)14:13, 28 iyun 2020
Gülağa Tənha Sevgi şeirlərindən seçmələr...15:00, 27 iyun 2020
Gülağa Tənha 26 iyun15:00, 26 iyun 2020
Gülağa Tənha qardaşoğlu üçün sifariş etdiyi maşın...17:00, 25 iyun 2020
Bu gün “Dənizçi Günü” peşə bayramı qeyd edilir 16:57, 25 iyun 2020
Kapital Bank kartların müddətini uzatdı 16:55, 25 iyun 2020
8103 SMS icazə sistemi ilə bağlı dəyişiklik 16:54, 25 iyun 2020
Bəhrəmtəpə-Biləsuvar avtomobil yolunun tikintisi sürətlə davam etdirilir 16:53, 25 iyun 2020
Xaricdə təhsil almış gənclər Azərbaycan Tələbə və Məzunlar Platformasını yaradır. 16:51, 25 iyun 2020
Özbək dilində Azərbaycan ədəbiyyatı nəzəriyyəsi çapdan çıxıb. 16:49, 25 iyun 2020
Azərbaycan Respublikasının Baş Prokurorluğu və Dövlət Gömrük Komitəsinin Mətbuat xidmətlərinin məlumat16:47, 25 iyun 2020
BMA-nın elmi-tədqiqat laboratoriyası növbəti onlayn elmi seminar keçirimişdir. 16:44, 25 iyun 2020
Yük avtomobillərində dərman preparatları və mobil telefonlar aşkar edildi 16:00, 24 iyun 2020
Energetika Nazirliyi yanvar-may ayları üzrə neft və qaz hasilatına dair göstəriciləri açıqlayıb 15:59, 24 iyun 2020
Bakıətrafı qəsəbələrdə içməli su təchizatı 15:58, 24 iyun 2020
Yeni “ABAD” Bakaleyası “Dəniz Mall”da yerləşən “Bravo” marketində fəaliyyətə başlayıb 15:56, 24 iyun 2020
 

Bütün hüquqlar qorunur © 2020

Haqqıımızda | Saytda reklam | Bizimlə əlaqə